Forskerforum
03.10.2023
No er eit nytt fagfelt, kalla miljøhumaniora, i ferd med å vekse fram, nok ein gong i møte mellom etablerte disiplinar.
Institusjonaliseringa har kome lengst ved Universitetet i Stavanger (UiS), der forskargruppa i fjor vart omgjord til eit senter under namnet The Greenhouse.
- Vi såg at mange personar arbeidde med miljørelatert forsking og undervising innanfor sine disiplinar. Litteraturvitarar arbeidde med økokritikk, historikarar med miljøhistorie, men dei var ikkje kopla saman. Difor starta vi forskargruppa, seier Dolly Jørgensen. Ho er professor i historie og leiar The Greenhouse saman med mannen Finn Arne Jørgensen, også historieprofessor ved UiS.
Så kva gjer miljøhumaniora til noko eige og ikkje berre ein samtale mellom ulike humaniorafag?
- Plassbasert forsking er noko vi har felles, og vi er opptekne av å inkludere det ikkje-menneskelege. Humaniora fokuserer mykje på mennesket, men i miljøhumaniora seier vi at menneske ikkje er menneske åleine, vi er i relasjonar med verda, og det viktigaste som gjer oss til menneske, er miljøet rundt oss. Eg vil seie at relasjonar er det mest sentrale omgrepet vårt, seier Jørgensen.
Finansiering, derimot, blir henta inn via dei tradisjonelle disiplinane.
- Men forskingsfinansierande organisasjonar vil gjerne ha tverrfaglege prosjekt, og i miljøhumaniora er det lett å lage. Vi er ofte i ein god posisjon til å svare på utlysingar der miljø og natur er tema, seier ho.
Førebels tilbyr ikkje UiS utdanning i miljøhumaniora. Studentane må kome til feltet via dei etablerte disiplinane.
- Det er få stader i verda ein kan ta ein grad i miljøhumaniora, og då er det alltid på masternivå, ikkj
Gå til mediet- Vi såg at mange personar arbeidde med miljørelatert forsking og undervising innanfor sine disiplinar. Litteraturvitarar arbeidde med økokritikk, historikarar med miljøhistorie, men dei var ikkje kopla saman. Difor starta vi forskargruppa, seier Dolly Jørgensen. Ho er professor i historie og leiar The Greenhouse saman med mannen Finn Arne Jørgensen, også historieprofessor ved UiS.
Så kva gjer miljøhumaniora til noko eige og ikkje berre ein samtale mellom ulike humaniorafag?
- Plassbasert forsking er noko vi har felles, og vi er opptekne av å inkludere det ikkje-menneskelege. Humaniora fokuserer mykje på mennesket, men i miljøhumaniora seier vi at menneske ikkje er menneske åleine, vi er i relasjonar med verda, og det viktigaste som gjer oss til menneske, er miljøet rundt oss. Eg vil seie at relasjonar er det mest sentrale omgrepet vårt, seier Jørgensen.
Finansiering, derimot, blir henta inn via dei tradisjonelle disiplinane.
- Men forskingsfinansierande organisasjonar vil gjerne ha tverrfaglege prosjekt, og i miljøhumaniora er det lett å lage. Vi er ofte i ein god posisjon til å svare på utlysingar der miljø og natur er tema, seier ho.
Førebels tilbyr ikkje UiS utdanning i miljøhumaniora. Studentane må kome til feltet via dei etablerte disiplinane.
- Det er få stader i verda ein kan ta ein grad i miljøhumaniora, og då er det alltid på masternivå, ikkj
